Μύρτος-Π. Μάτεσις

   

Ο "Μύρτος" ήταν το πρώτο βιβλίο του Μάτεση που διάβασα.Και στο τέλος με έζωσαν οι λογοτεχνικές τύψεις... που διάβασα έργο του Μάτεση, όταν αυτός έχει πεθάνει... Τουλάχιστον το έργο μένει αθάνατο. Τέλος πάντων (όπως λέει συνήθως και ο αγαπητός Ντίνος Χριστιανόπουλος)...

   Ο "Μύρτος" κινείται κάπου ανάμεσα στον ύπνο και τον ξύπνο. Εκεί όπου κινείται και ο Μύρτος. Πρώτα κοιμάται και μετά ξυπνά. Αποφασίζει να ξυπνήσει. Όπως και ο αναγνώστης, όπως και ο κάθε άνθρωπος στη ζωή. Αποφασίζει να ξυπνήσει και να βάλει φωτιά. Και να φύγει... Γι΄ αυτά τα τελευταία αμφιβάλλω για το κατά πόσο μπορεί να τα κάνει ο καθένας μας. Τουλάχιστον όμως ας ξυπνήσει.

   Ο Μύρτος λοιπόν είναι ένα αγόρι που γεννήθηκε κοιμώμενο και φιλοξενείται από δύο γερόντια. Τα γερόντια αυτά αποτελούν το ηδονοβλεπτικό και άγρυπνο μάτι του αφηγητή. Αυτά τα δύο παρηκμασμένα υποκείμενα βλέπουν και φιλτράρουν την κατάσταση γύρω τους.

   Βρισκόμαστε παραμονές του 1940. Ιδανική ατμόσφαιρα για μια επιθανάτια αναλαμπή της Ελλάδας. Αυτή η αναμονή του κακού πόσο ...δαιμονίζει τον άνθρωπο και πού μπορεί να τον οδηγήσει τελικά. Σκέψου την μπελ επόκ, το φουτουρισμό, τον ντανταϊσμό,τον υπερρεαλισμό, τον υπαρξισμό... Ασύλληπτο! Η ιστορία λοιπόν του έργου διαδραματίζεται σε μια επαρχιακή πόλη (μήπως Επτάνησα;Τίποτα Κεφαλλονιά;Με την μπάντα να παιανίζει στην πλατεία και την παραλία του Μύρτου να ξυπνά από τα μελτέμια;).

   Και παρακολουθούμε την ιστορία μέσα σε ένα πλουσιόσπιτο. Ένα υποστατικό. Εκεί όπου μένει ένα ζευγάρι αριστοκρατών (ο Δίας και η Ήρα). Ένας κύριος, διαχειριστής μιας τεράστιας περιουσίας, που πραγματοποιεί χωρίς ιδιαίτερες αναστολές τις ερωτικές του επιθυμίες. Και μια γυναίκα που για χάρη της κοινωνικής της υπόληψης κουκουλώνει κυριολεκτικά τις ... ατασθαλίες του συζύγου της. Είναι η προσωποποίηση της ισορροπίας. Και ο ...άνορχις Βελισάριος!  Πόσο άραγε μπορεί να ευνουχίσει η εκκλησία τον άνθρωπο; Πόσο καλά μπορεί να πνίξει  μέσα της τις φωνές, αλλά και τις παραφωνίες που ακούγονται γύρω της;

   Ένα πνεύμα μυστηρίου διαπνέει το έργο από την αρχή μέχρι το τέλος, καθώς η μία περίεργη και μυστηριακή φιγούρα με ένα σκοτεινό παρελθόν επισκιάζεται από μία άλλη  περίεργη και μυστηριακή φιγούρα με ένα ακόμα πιο σκοτεινό μέλλον.

Ταξίδι στον Κόσμο του Θεάτρου- Εκδήλωση

   Ταξιδέψαμε μέσα στην ιστορία του θεάτρου κάνοντας μερικές στάσεις σε επιλεγμένα κείμενα του θεάτρου. Η ιδέα ήταν να παρουσιαστεί σύντομα μια θεωρητική προσέγγιση στην πορεία του θεάτρου διαβάζοντας όμως και αντιπροσωπευτικά αποσπάσματα. Το θεωρητικό σκέλος το ανέλαβε ο φιλόλογος... Το πρακτικό ο ηθοποιός... Χώρος μας η θεατρική σκηνή στο υπόγειο του ΔΗΠΕΘΕ Σερρών στα "Αστέρια".

   
   Πρώτος σταθμός το αρχαίο θέατρο (αφού έγινε μια πρώτη σύνδεση με τα Πάθη του Όσιρι στην αρχαία Αίγυπτο). Σοφοκλής - Αντιγόνη. Αριστοφάνης - Λυσιστράτη. Τα κομμάτια που επιλέξαμε ήταν γυναικείοι μονόλογοι προσαρμοσμένοι στη ...Βασιλική.

   Μία σύντομη αναφορά στο Μίμο (με τον οποίο ελπίζω να ασχοληθώ λεπτομερέστερα στο μέλλον), ως ένα αντιπροσωπευτικό είδος της ελληνιστικής εποχής. Εξάλλου στο ανέβασμα μίμων συμμετείχαν και γυναίκες... Στη συνέχεια αναφορά στη ρωμαϊκή εποχή για να περάσουμε στην αναγέννηση και την commedia dell arte...

   Ακολούθησε ο μέγας ...Σαίξπηρ και το 'Όνειρο καλοκαιρινής νύχτας" με ένα απόσπασμα από την Ελένη και τα ερωτικά καμώματα του θερινού ηλιοστασίου. Φυσικά Μολιέρος και "Ταρτούφος" με ένα απόσπασμα της Ντορίνας, της υπηρέτριας. 

   Περάσαμε στον 18ο αιώνα,ρεαλισμός. Ίψεν "Το σπίτι της κούκλας". Διάλογος της Νόρας με το σύζυγό της. Η Βασιλική Δαλίσκα με τον Παναγιώτη Μέντη. 

   Για τη συνέχεια περίοδος του μεσοπολέμου. Πολιτικό-Επικό θέατρο: Μπρεχτ "Η Εβραία". Ποιητικό θέατρο: Λόρκα "Η Γέρμα". Περνάμε στην αντίπερα όχθη του ατλαντικού. Τέννεσση Ουίλιαμς "Λεωφορείο ο Πόθος". 

   Θέατρο του παραλόγου, από το οποίο επιλέξαμε  να κάνουμε το πέρασμα στο νεοελληνικό θέατρο με τη "Φαύστα" του Μποστ. Απολαυστικοί ο Μέντης με τη Δαλίσκα. Και τέλος η "Ρόζα" του Μέντη.

   

Η Αποκλεισμένη - Ισμ. Κανταρέ

  

Για την επιλογή του Κανταρέ επέδρασαν παράγοντες καθαρά γεωγραφικοί. Στη λέσχη ανάγνωσης θέλαμε να συνεχίσουμε το ταξίδι μας με συγγραφείς της νότιας Ευρώπης (αν και η Αλβανία δεν ανήκει στις ... PIGS), οπότε ο εν λόγω συγγραφέας ήταν επιβεβλημένος.

     Από Κανταρέ ήταν η πρώτη φορά που διάβασα ολοκληρωμένα ένα βιβλίο του. Υπήρχε κάτι το οποίο δε με άφηνε να τελειώσω ένα βιβλίο του. Κάτι το οποίο δεν μπορούσα να καταλάβω. Ώσπου τελικά ... ναι, το κατάλαβα. Είναι η ατμόσφαιρα. Δεν δημιουργεί την κατάλληλη ατμόσφαιρα για να βιώσεις το έργο. Υπάρχει μια απόσταση ανάμεσα στο δέκτη και το έργο. Αλλιώς πως μπορεί να ερμηνευθεί το γεγονός να σου περιγράφει μια Αλβανία την περίοδο του Χότζα, μια Αλβανία εξωτική μέσα στον κομμουνιστικό της  ... παράδεισο και συ να μην τρέμεις;;; Φταίει άραγε το παρελθόν του Κανταρέ; Η έλλειψη σταθερής πολιτικής  στάσης απέναντι στο Χότζα; Στην αρχή ο Χότζα ένας  επαναστάτης κι ύστερα ένας άτεγκτος δεσπότης; Η βιωματικότητα πιθανώς απαιτεί πιο βαθιές επιλογές. Πιθανώς και να απαιτεί και πιο ...παραμυθάδες...

   Ένα που έμεινε από το καθεστώς της Αλβανίας διαβάζοντας την "Αποκλεισμένη" είναι πως τα φαντάσματα τα τρέφει η ανελευθερία, η απουσία ελεύθερης έκφρασης. Τότε βγαίνουν από τα μνήματα (στα οποία μπορεί και να μην μπήκαν και ποτέ) και ζητούν εκδίκηση. Απλώς χρειάζονται έναν καλλιτέχνη για να τα τοποθετήσει μέσα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Και αυτός ο καλλιτέχνης είναι ο Ρουντιάν στο εν λόγω έργο.Ο οποίος δεν άφησε καθόλου καλές εντυπώσεις. Ματαιόδοξος ως καλλιτέχνης, αλλά κυρίως εγωιστής.Και θρασύδειλος.Αναζητά τον ανακριτή για να τον φέρει σε επαφή με τη Μιγκένα. Ο καλλιτέχνης έχει ανάγκη τον επίσημο σπιούνο για να συναντήσει το ερωτική του επιθυμία. Καθόλου κολακευτικό για τον ίδιο.Ο Ορφέας και ο κέρβερος να τα πίνουν σε μια καφετέρια. Σοσιαλιστικός σουρρεαλισμός...Και το αίνιγμα των δύο χορδών στη λύρα....

    Αλλά και η στάση του Ρουντιάν Στέφα απέναντι στη Λίντα τί το ηρωικό-καλλιτεχνικό περιείχε; Που κρύβεται η μαγεία της σχέσης και το μυθικό στοιχείο;  Υπάρχει κάτι κοινό με τον Ορφέα και τον Ρουντιάν Στέφα;  

   Μου άρεσε η επιλογή των ονομάτων. Ναι, ήταν στα θετικά... Αυτή η αντιστροφή, το σπάσιμο. Λίντα και Μιγκένα. Η μακρινή και η κοντινή. Και όμως η κοντινή, η Μιγκένα, αυτή είναι το αίνιγμα. Ήταν άραγε η Μιγκένα αυτή που στο τέλος ο Ρουντιάν δίνει το βιβλίο του ενυπόγραφο χωρίς να σηκώσει το βλέμμα του; Ήταν αυτή; Το αίνιγμα; Ή όχι; Ήταν μια άλλη; Μια σαν τη Λίντα; Τελικά οι θεοί του κάτω κόσμου θέλησαν να σπάσουν πλάκα με τον Ορφέα; Ποια του έδωσαν όταν τους ζήτησε τη γυναίκα του; Του έδωσαν πράγματι την Ευρυδίκη; 

     Από το Κανταρέ μια φορά δε θα μάθουμε αν πράγματι ήταν η Ευρυδίκη. Και δε θα το μάθουμε γιατί δεν βάζει λίγο χιούμορ στην αφήγηση. Δεν αποστασιοποιείται από τα γεγονότα. Μου θυμίζει αυτό που είπε ο Γιώργος Χειμωνάς για τον Κάφκα. Πολύ συναρπαστικές ιδέες, αλλά ως εκεί. Αντίθετα ο Ντοστογιέφσκι χωρίς ιδιαίτερα πρωτότυπες ιδέες κι όμως αφηγηματική δεινότητα. Αυτά...

Θέατρο (απόσπασμα)

Πότε ξεκίνησε το θέατρο; Το ομαδικό θέατρο; Στην αρχαία Αθήνα ή και παλαιότερα; Τι συνιστά άραγε την θεατρική πράξη; 

ΤΟ ΠΑΛΙΟΤΕΡΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Το παλιότερο ιστορικό σενάριο θεατρικής αναπαράστασης μας το προσφέρει μια αιγυπτιακή στήλη, που βρίσκεται σ΄ ένα μουσείο του Βερολίνου. Ανήκει, καθώς λένε οι αιγυπτιολόγοι, στη ΙΒ΄ Δυναστεία – πιο συγκεκριμένα στις περιοχές του 1850 π.Χ. , όταν βασίλευε ο Σέσωστρης Γ΄ - κι είναι γνωστή με τη Στήλη του Ιχερνοφρέτ (ή Ιχερνεφέρτ). Οχτώ σειρές από ανάγλυφα μας περιγράφουν ένα θρησκευτικό πανηγύρι –χωρισμένο σε οχτώ θεαματικά επεισόδια- ,με θέμα τα πάθη του Όσιρη, κάτι παρόμοιο με τις πρώιμες θεατρικές τελετουργίες αφιερωμένες στα πάθη του Διόνυσου και στα πάθη του Χριστού. Πρόκειται δηλαδή για μια ιεροτελεστία ταφής. Η έννοια του ομαδικού θεάτρου πρωτοεμφανίστηκε στην ανθρωπότητα από την τέταρτη προχριστιανική χιλιετηρίδα.

ΑΠΑΡΧΕΣ: Στην Ελλάδα το θέατρο έχει τις ρίζες του στις λατρευτικές γιορτές του θεού Διόνυσου. Άσματα και μουσικές συνθέσεις συνόδευαν τις τελετουργικές εκδηλώσεις. Κατά τις διονυσιακές τελετές οι αρχαίοι Έλληνες τραγουδούσαν το διθύ­ραμβο, κάποιο λαϊκό χορικό άσμα που βασιζόταν σε αυτοσχεδιασμούς. Τα μέλη του χορού απάγγελλαν ντυμένοι με δέρματα τράγου και από αυτό κα­θιερώθηκε ο όρος τραγωδία. Ο Θέσπις εισήγαγε την καινοτομία του υποκριτή. Ένα πρόσθετο μέλος στο χορό υπο­κρινόταν (= αποκρινόταν) στους στίχους που απάγγελνε ο χορός. Ο Θέσπις  οδή­γησε στην εξέλιξη του διθύραμβου στην αττική τραγωδία. Πρωτοπαρουσιάστηκε στα Διονύ­σια, που καθιέρωσε ο Πεισίστρατος το 534 π.Χ.  Μια ισχυρή εξουσία, στηριγμένη στο λαό, έδωσε στις αρχαίες τελετουργίες την εθνική τους διάσταση. 

Ένα ταξίδι στον κόσμο του θεάτρου

Το θέατρο πάντα με συνέπαιρνε. Είχε κάτι το εξωστρεφές, το κοινωνικό. Τη μίμηση... Γι΄αυτό σε συνεργασία με τον Παναγιώτη Μέντη θα παρουσιάσουμε στο ΔΗΠΕΘΕ ΣΕΡΡΩΝ (στα ΑΣΤΕΡΙΑ) μια σύντομη ιστορία στον κόσμο του θεάτρου. Επιλογές από όλο το ρεπερτόριο...όχι για να εξαντλήσουμε... αλλά για να ερεθίσουμε τη σκέψη...και όποιον ενδιαφέρεται, να εξωτερικευθεί...αφού μάθει τη χρονική αλληλουχία...την ιστορικότητα...όχι δεν είναι μάθημα...δεν διδάσκουμε χρονολογίες...αλλά...ένα μικρό ταξίδι...εγώ θα είμαι ένας ξεναγός... η Βασιλική Δαλίσκα η φωνή...η ηθοποιός...θέατρο χωρίς ηθοποιό...δεν γίνεται...

Γιώργος Αλισάνογλου

Παρακολούθησα μια βραδιά ποίησης αφιερωμένη στον ποιητή Γιώργο Αλισάνογλου, με προσκεκλημένο τον ίδιο, και πάλι η ποίηση σαν μια παλιά ερωμένη ανέβηκε στο κρεβάτι ... του μυαλού μου για να συνευρεθούμε. Δεν μπορώ όμως να καταλάβω ακόμα αν το ευχαριστήθηκα ... Αν ευχαριστήθηκα το μοντέρνο, το διαφορετικό, το πρωτοποριακό. Σίγουρα δεν γράφει κανείς (και δεν πρέπει να γράφει) σαν τον Καβάφη ή το Ρίτσο. Τότε μιλάμε για ασκήσεις ύφους δίχως το στοιχείο της βιωματικότητας. Γιατί πάνω από όλα η ποίηση είναι δράση, είναι στάση ζωής, είναι μια συμπύκνωση του κόσμου. Αλλά η ανάλυση του κειμένου να απαιτεί χρόνο περισσότερο από το ίδιο το κείμενο; Μου φέρνει στο μυαλό περισσότερο φιλολογία, παρά ποίηση. Ο έρωτας είναι ερωτική πράξη κι όχι ερωτικός λόγος. Ίσως και ερωτικός λόγος (για να μην φτάσω στο άκρο και της ερωτικής εμμονής). Τελικά κρατάω τη μαγεία του κλασσικού, την αριστοτελική μεσότητα, μια νέα ισορροπία ανάμεσα στο εγώ και το εσύ... 

Από το Νοέμβριο του 2005 διατηρεί το βιβλιοπωλείο και τις εκδόσεις "Σαιξπηρικόν" στη Θεσσαλονίκη. Έχει εκδώσει τις ποιητικές συλλογές: "Άηχες κραυγές", Κατσάνος, 2001, "Αφροδίτη", Κατσάνος, 2003, "Ακάνθινη πόλη", Κατσάνος, 2006, "Το παντζάρι και ο διάβολος", Τυπωθήτω (σειρά: "Λάλον ύδωρ"), 2008, "Jesu Christiana", Μαγικό Κουτί & Fata Morgana, 2011 και συμμετείχε με ποίησή του στον τόμο "Συνέδριο αναισθησιολογίας", Σαιξπηρικόν, 2008, μαζί με τον Νίκο Αργυρόπουλο και την Ασημίνα Χασάνδρα.

Το βιβλιοπωλείο του ελπίζω σύντομα να το επισκεφτώ.

Παραθέτω ένα απόσπασμα από την ποιητική του συλλογή  jesu christiana: 

...Η ποίηση προκαλεί οράματα εξίσου αποτελεσματικά με την

δολοφονία, με τον έρωτα, με τον φόβο– κι όμως δεν υπάρχει πια

τίποτα πιο αφόρητο από την στατική τέχνη– γι’ αυτό κρύβομαι

πίσω απ’ το κείμενο και σου ουρλιάζω ξόρκια– μια εποχή

μαγείας– και συναρπάζομαι απ’ τον τρόμο του απείρου που

περικλείω ως άπειρο

Ας προσπαθήσουμε ό,τι προφήτεψες Jesu Christiana– μια

λεπτεπίλεπτη κι αισθησιακή γνώση της αντίληψής μας στο

αιώνιο παρόν– καμωμένοι από υλικά θεών όλοι μας ο κόσμος

ως περίγραμμα εικόνας η θλίψη– ο δικός μας ισημερινός– ως

αλχημιστές θα δημιουργήσουμε τον κόσμο ξανά μέσα κι έξω από

το ισημερι(ο)νό μάτι– η θ έ α είναι η τελετουργία της ποίησής

μας/ Jesu Christiana – και το μικρό μας καλοκαίρι ένας μεγάλος

οργασμός

Γελώντας ψύχραιμα απομακρύνομαι κι ενώνομαι μέσ’ στα

ηχοχρώματα του σπασμένου σου ρέκβιεμ– η μουσική είναι

καινούργια– να το θυμάσαι/ θα έρχομαι πάντα υπερασπιστής

των ιλίγγων σου με νέες λέξεις – η ευτυχία πλέον δεν μου

είναι αρκετή– θα ανακαλύψουμε ξανά την Δύση ως στιγμιαία

αναλαμπή ενός αιώνιου κακού– και την Ανατολή με τις χίλιες

και μία ηδονικές της λαγνείες θα την μπήξω μια μέρα βαθιά

στο στομάχι μου αργά αργά και θα πέσω να σωθώ στο νερό ως

έμπλεος καμικάζι σοφίας– καίγομαι Jesu Christiana και διψώ

από υπεροψία ενώ ο πλανήτης σαν άγουρο μήλο μού φράζει το

στόμα και κανένας νόμος να με σώσει από το νόμο καμμία ζωή

να με σώσει απ’ την ζωή μου κι όμως είδα το παλίμψηστο: η επτά

ντάμα καρρώ χόρευε χτες βράδυ στ’ όνειρό μου– ενώ ο άσσος

σπαθί κρυμμένος στο αριστερό μανίκι του νυμφίου. Σιωπή...

Κύρου Ανάβασις - Ξενοφών

   

Ένα πράγμα που με ενδιαφέρει στη διδασκαλία είναι να παρουσιάζω στους μαθητές μου ολοκληρωμένα τα κείμενα που διδάσκω, για να έχουν και αυτοί, αλλά και εγώ, μια συνολική εικόνα του αντικειμένου. Αρκούν οι εκπτώσεις αλλού. Η διδασκαλία θέλει γενναιοδωρία, όχι όμως και μαξιμαλισμό...Όπως και ο έρωτα εξάλλου... Την ερχόμενη Πέμπτη στον τρίτο όροφο της βιβλιοθήκης θα αναπτύξω το έργο του Ξενοφώντα "Κύρου Ανάβασις". Η αφορμή για το συγκεκριμένο έργο είναι ο χαμηλός βαθμός δυσκολίας (συγκριτικά με άλλα) που παρουσιάζει με αποτέλεσμα να είναι μια πρόσφορη αρχή για κάποιον που ξεκινά τη μελέτη της αρχαίας ελληνική γλώσσας. Βέβαια από την άλλη πάντοτε με τραβούσε στον Ξενοφώντα η τάση του προς το συγκεκριμένο, αλλά και η αγάπη του για εντυπωσιακά επεισόδια. Κυρίως όμως με τραβούσε αυτή η κραυγή "θάλαττα, θάλαττα" στο στόμα των στρατιωτών. Οι δύο λέξεις που κρύβουν μέσα τους τη λύτρωση. Συγκλονιστικό...

   Σχετικά με τη δομή του έργου να αναφέρω ότι την ανάβαση, την πορεία δηλαδή προς το εσωτερικό της Μικράς Ασίας, τη διηγούνται μόνο τα έξι πρώτα κεφάλαια του πρώτου βιβλίου. Ύστερα ακολουθεί η περιγραφή της μάχης στα Κούναξα και το κύριο μέρος του έργου το καλύπτει η διήγηση της τολμηρής υποχώρησης προς τη Μαύρη θάλασσα μέσα από την εχθρική ενδοχώρα και τα αδιάβατα βουνά, έως την ένωση του στρατεύματος με τις σπαρτιατικές δυνάμεις που αρχηγός τους ήταν ο Θίβρων.

   Εδώ παραθέτω το απόσπασμα όταν αντικρίζουν οι Μύριοι τη θάλασσα: 

   ΒΙΒΛΙΟ Δ΄

ΚΕΙΜΕΝΟ 5^Ο : [4.7.19] ἐντεῦθεν διῆλθον σταθμοὺς τέτταρας παρασάγγας εἴκοσι πρὸς πόλιν μεγάλην καὶ εὐδαίμονα καὶ οἰκουμένην ἣ ἐκαλεῖτο Γυμνιάς. ἐκ ταύτης τῆς χώρας ὁ ἄρχων τοῖς Ἕλλησιν ἡγεμόνα πέμπει, ὅπως διὰ τῆς ἑαυτῶν πολεμίας χώρας ἄγοι αὐτούς. [4.7.20] ἐλθὼν δ᾽ ἐκεῖνος λέγει ὅτι ἄξει αὐτοὺς πέντε ἡμερῶν εἰς χωρίον ὅθεν ὄψονται θάλατταν· εἰ δὲ μή, τεθνάναι ἐπηγγείλατο. καὶ ἡγούμενος ἐπειδὴ ἐνέβαλλεν εἰς τὴν [ἑαυτοῦ] πολεμίαν, παρεκελεύετο αἴθειν καὶ φθείρειν τὴν χώραν· ᾧ καὶ δῆλον ἐγένετο ὅτι τούτου ἕνεκα ἔλθοι, οὐ τῆς τῶν Ἑλλήνων εὐνοίας. [4.7.21] καὶ ἀφικνοῦνται ἐπὶ τὸ ὄρος τῇ πέμπτῃ ἡμέρᾳ· ὄνομα δὲ τῷ ὄρει ἦν Θήχης. ἐπεὶ δὲ οἱ πρῶτοι ἐγένοντο ἐπὶ τοῦ ὄρους καὶ κατεῖδον τὴν θάλατταν, κραυγὴ πολλὴ ἐγένετο. [4.7.22] ἀκούσας δὲ ὁ Ξενοφῶν καὶ οἱ ὀπισθοφύλακες ᾠήθησαν ἔμπροσθεν ἄλλους ἐπιτίθεσθαι πολεμίους· εἵποντο γὰρ ὄπισθεν ἐκ τῆς καιομένης χώρας, καὶ αὐτῶν οἱ ὀπισθοφύλακες ἀπέκτεινάν τέ τινας καὶ ἐζώγρησαν ἐνέδραν ποιησάμενοι, καὶ γέρρα ἔλαβον δασειῶν βοῶν ὠμοβόεια ἀμφὶ τὰ εἴκοσιν. [4.7.23] ἐπειδὴ δὲ βοὴ πλείων τε ἐγίγνετο καὶ ἐγγύτερον καὶ οἱ ἀεὶ ἐπιόντες ἔθεον δρόμῳ ἐπὶ τοὺς ἀεὶ βοῶντας καὶ πολλῷ μείζων ἐγίγνετο ἡ βοὴ ὅσῳ δὴ πλείους ἐγίγνοντο, [4.7.24] ἐδόκει δὴ μεῖζόν τι εἶναι τῷ Ξενοφῶντι, καὶ ἀναβὰς ἐφ᾽ ἵππον καὶ Λύκιον καὶ τοὺς ἱππέας ἀναλαβὼν παρεβοήθει· καὶ τάχα δὴ ἀκούουσι βοώντων τῶν στρατιωτῶν --θάλαττα θάλαττα καὶ παρεγγυώντων. ἔνθα δὴ ἔθεον πάντες καὶ οἱ ὀπισθοφύλακες, καὶ τὰ ὑποζύγια ἠλαύνετο καὶ οἱ ἵπποι. [4.7.25] ἐπεὶ δὲ ἀφίκοντο πάντες ἐπὶ τὸ ἄκρον, ἐνταῦθα δὴ περιέβαλλον ἀλλήλους καὶ στρατηγοὺς καὶ λοχαγοὺς δακρύοντες.

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: Από εκεί διάνυσαν τέσσερις σταθμούς και είκοσι παρασάγγες και έφτασαν σε μεγάλη και πλούσια κατοικημένη πόλη με το όνομα Γυμνιάδα. Ο άρχοντας της περιοχής αυτής έδωσε οδηγό στους Έλληνες για να τους βγάλει έξω από τη δική τους, εχθρικά διακείμενη, χώρα. Όταν λοιπόν πήγε ο οδηγός, λέγει σε αυτούς ότι θα τους οδηγήσει με πορεία πέντε ημερών σε μέρος, απ΄ όπου θα δουν θάλασσα. Σε αντίθετη περίπτωση δεχόταν να τον σκοτώσουν. Και μπαίνοντας μπροστά τους ως οδηγός, μόλις εισέβαλε στην εχθρική και γι΄ αυτόν χώρα, συμβούλευε τους Έλληνες να κάψουν και να καταστρέψουν την ύπαιθρο. Από αυτό εκδηλώθηκε ο οδηγός ότι γι΄αυτό ακριβώς είχε πάει και όχι από αγάπη για τους Έλληνες. Φτάνουν λοιπόν στο βουνό την πέμπτη ημέρα. Το όνομα του βουνού ήταν Θήχης. Όταν έφτασαν οι πρώτοι πάνω στο βουνό και αντίκρισαν τη θάλασσα, έβγαλαν δυνατές κραυγές. Ο Ξενοφώντας και οι οπισθοφύλακες στο άκουσμα των φωνών νόμιζαν ότι τους είχαν επιτεθεί μπροστά νέοι εχθροί. Γιατί τους ακολουθούσαν ντόπιοι από τις περιοχές που είχαν πυρπολήσει (οι Έλληνες) και οι οπισθοφύλακες κάποιους από αυτούς τους είχαν σκοτώσει ή τους είχαν αιχμαλωτίσει με ενέδρα και είχαν πάρει από αυτούς περίπου είκοσι πλεκτές ασπίδες από ωμά ακατέργαστα δέματα βοδιών. Επειδή οι φωνές δυνάμωναν και ακούγονταν από πιο κοντά και αυτοί που προχωρούσαν έτρεχαν βιαστικά προς αυτούς που φώναζαν διαρκώς και δυνάμωναν πολύ περισσότερο οι κραυγές τους όσο τους πλησίαζαν και οι άλλοι, ο Ξενοφώντας έκρινε ότι συμβαίνει κάτι πολύ σοβαρό και, αφού ανέβηκε στο άλογό του και πήρε και τον Λύκιο και τους ιππείς, έτρεχε για βοήθεια. Γρήγορα όμως ακούν καθαρά τους στρατιώτες να φωνάζουν «θάλασσα, θάλασσα» και να το μεταδίδουν ο ένας στον άλλο. Τότε λοιπόν έτρεξαν όλοι (προς τα εκεί) και οι οπισθοφύλακες, και οδηγούνταν  εκεί και τα υποζύγια και τα άλογα. Κι όταν όλοι έφτασαν στο ύψωμα, τότε αγκάλιαζαν ο ένας τον άλλο και τους στρατηγούς και τους λοχαγούς και έκλαιγαν από χαρά.